Yatırımları durdurdu, Togg'u vurdu

Gümrük vergisi ödemeden Türkiye'ye 53 bin otomobil getiren Çinli ByD, yatırım sözü karşılığında Türkiye'yi 38,5 milyar lira vergi kaybına uğrattı. ByD'nin aldatıcı hamlesinin faturası ise aslında çok daha ağır. Sektör kaynakları, Çinli şirkete sağlanan ayrıcalıkların en çok yerli otomobil markası Togg'u vurduğunu belirterek "Yatırım vaadiyle bu ayrıcalıklar sağlanmamış olsaydı, onların sattığı araçlardan en az 40 binini Togg satmış olurdu” yorumunu yaptı.

Türkiye’ye söz verdiği elektrikli otomobil yatırımını askıya alan Çinli otomotiv devi BYD’nin gümrüksüz ithal ettiği 53 bin civarında otomobil yüzünden Maliye’yi 38.5 milyar lira (yaklaşık 850 milyon dolar) civarında vergi kaybına uğrattığı hesaplandı. Türkiye’de 1 milyar dolar yatırımla elektrikli otomobil fabrikası kurma taahhüdünde bulunan BYD’ye, bu taahhüdüne karşılık Çin’den gümrük vergisiz otomobil ithal etme ayrıcalığı verildi. Bu sayede BYD, yüzde 50’ye varan gümrük vergisini ödemeden Türkiye’ye 2024’ten bu yana 50 binin üzerinde otomobil getirdi.

FATURASI AĞIR OLACAK

BYD’nin Türkiye’den gidişinin ‘kelebek etkisi’ şeklinde daha ağır bir faturaya yol açacağını belirten sektör temsilcileri, kelebek etkisini şöyle sıraladılar:

- Yatırım için tercih edilmeyen ülke: Volkswagen’den sonra BYD’nin de Türkiye’ye yatırımdan vazgeçmesi, Türkiye’nin istikrarsız yatırım için tercih edilmeyen ülke imajını perçinledi. Türkiye’de yatırım düşünen firmalar olumsuz etkilenecek.

- 25 bin istihdam gitti: BYD yatırımıyla 5 bini doğrudan olmak üzere 25 bine yakın kişinin istihdam edileceği hesaplanıyordu. Şimdi bu umut kayboldu.

- Yan sanayicileri vuracak: BYD fabrikası Manisa, İzmir, Kocaeli ve Bursa’ya uzanan bir yan sanayi ekosistemi yaratacaktı. Lastikten koltuğa, cıvatadan cama kadar çok sayıda yan sanayicinin yatırım planı da BYD ile birlikte askıya alındı.

YATIRIMLARI DURDURDU, TOGG'U VURDU

Sektör temsilcileri, BYD’nin Türkiye’de yatırım yapacağını gören diğer otomobil firmalarının Türkiye’de yatırım planlarını rafa kaldırdığını belirttiler. Bir ağır darbenin de yerli ve milli otomobil Togg’a vurulduğunu belirten sektör kaynakları, sağlanan vergi avantajları sayesinde BYD’nin yanı sıra yine Çinli Chery’nin çok sayıda engelli aracı sattığını belirterek, “Yatırım vaadiyle bu ayrıcalıklar sağlanmamış olsaydı, onların sattığı araçlardan en az 40 binini Togg satmış olurdu” yorumunu yaptılar.

Sözcü