Vatandaşın faiz yükü katlandı

Bu yılın ilk 8 ayında bankaların elde ettiği toplam faiz geliri yüzde 47 artışla 5 trilyon 315 milyar liraya ulaştı.

Vatandaş artık hayatını borçlanmadan ya da bankalardan kredi almadan döndüremez hale geldi. Vatandaşın borç krizi ise bankalara önemli bir gelir kalemi oldu. Bankaların faizden elde ettiği toplam gelir son bir yılda 1 trilyon 714 milyar lira artış gösterdi. Bankaların kredilerden aldığı faizler de son bir yılda 969 milyar lira arttı.

Gelirlerdeki büyük erime, yüksek faiz politikaları, yüksek enflasyon nedeniyle derinleşen ekonomik kriz vatandaşı dev bir borç sarmalına sürükledi. Geliri eriyen milyonlar çareyi kredi kartına ve tüketici kredisine sarılmakta buldu. Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK) verilerine göre bankaların faiz geliri 2025 Ocak-Ağustos döneminde geçen yılın aynı dönemi göre yüzde 47 artışla 5 trilyon 315 milyar liraya ulaştı. Bankaların faiz gelirlerinin yüzde 63’ünü yani 3 trilyon 347 milyar lirasını kredilerden alınan faizler oluşturdu. Yurttaşlar, bu yılın ilk 8 ayında bankalara tüketici kredilerinden dolayı ödediği faiz geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 42 artışla 454 milyar 548 milyon TL’ye yükseldi. Bu rakam kredilerden alınan faizlerin yüzde 13.5’ne denk geliyor.

YÜZDE 51 YÜKSELDİ

Kredi kartlarından dolayı da vatandaşlardan alınan faiz miktarı bu yılın ağustosunda geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 51 artışla 318 milyar 784 milyon TL’ye yükseldi. Bu rakam kredilerden alınan faizlerin yüzde 9.5’ine denk geliyor. Vatandaşın bu yılın ocak-ağustos döneminde tüketici kredileri ve kredi kartlarından dolayı ödediği faiz 773 milyar 332 milyon liraya çıktı. Bireysel kredi ve kredi kartı borcundan dolayı takibe düşen kişi sayısı ise 4 milyon 145 bin 735’e yükseldi.

Batık kredinin faizi 2’ye katlandı

Ekonomik darboğaz nedeniyle bankalardan yüksek faizle kullanılan kredilerin geri ödenememesini de beraberinde getirdi. Bankaların takipteki alacaklardan sağladığı faiz gelirini son bir yılda 2’ye katlandı. 2025 Ağustos döneminde bankaların takipteki alacaklardan aldığı faizler son bir yılda yüzde 181 artışla 77 milyar 252 milyon liraya çıktı. Takipteki kredi, bir yılda yüzde 90 artışla 503 milyar TL’ye çıkarken, borç geri ödeme krizi de büyüyor. Bu dönemde toplam kredi hacminde takipteki kredi oranı yüzde 1.76’dan yüzde 2.37’ye yükseldi. Bu oran, son üç yılın zirvesi olarak kayıtlara geçti.

Gümüşte yüksek fiyat uyarısı

Ticaret geriliminin etkisiyle değerli metallerde yükseliş hız kazanırken, gümüş 51.73 dolarla tüm zamanların zirvesini gördü. Spot piyasada 51.41 dolar civarında işlem gören gümüşte, bankalar yüksek fiyatlara karşı temkinli olunması uyarısı yaptı. ABD merkezli banka Goldman Sachs, orta vadede gümüş fiyatlarının yükselmesinin beklendiğini ancak altına kıyasla yakın vadede artan oynaklık ve aşağı yönlü riskler konusunda uyardı. Bank of America (BofA) ise 2026 için altın tahminini 5 bin dolara, gümüş hedefini ise 65 dolara yükseltti.

NEFES