Vaatler nelerdi, nereye geldi?

2001 yılında yolsuzluğu önleme, yasakları kaldırma ve ekonomik refah sözüyle yola çıkan iktidar, 24 yılın sonunda Türkiye’yi başladığı noktanın gerisinde bıraktı.

14 Ağustos 2001’de yolsuzluğu önleme, yasakları kaldırma ve ekonomik refah vaadiyle kurulan AKP, dün 25. kuruluş yıl dönümünü kutladı. Ancak 2002 sonunda devralınan ve 24 yıldır kesintisiz yönetilen ekonomideki göstergeler ile vatandaşın cüzdanındaki gerçekler, hedefin tam tersi bir tabloyu ortaya koyuyor.

İktidarın ekonomiyi devraldığı 2002’de yıllık tüketici enflasyonu (TÜFE) yüzde 29.7 seviyesindeyken, 24 yıl sonra Temmuz 2026 itibarıyla enflasyon yüzde 31.75 ile başladığı noktanın da üzerine çıktı. Aynı süreçte, Türkiye ekonomisinin büyüme hızı yüzde 6.4’ten yüzde 2.5’e geriledi.

2002’de 1.5 lira olan dolar, bugün 47.88 liraya ulaştı. Türk lirası dolar karşısında yaklaşık yüzde 96.9 değer kaybetti. 2002 sonunda 132 milyar dolar olan dış borç stoku yaklaşık 3.9 kat artarak 2026’nın ilk çeyreğinde 518.5 milyar dolara tırmandı. Gelirlerin kağıt üzerindeki artışı, enflasyon ve kur karşısında alım gücünü korumaya yetmedi. 2002’de asgari ücret 184 lira (126 dolar) seviyesindeyken, bu maaşla 6.8 adet çeyrek altın alınabiliyordu. 2026 yılında asgari ücret 28 bin 75 liraya (586 dolar) çıksa da, asgari ücretlinin alım gücü 2.6 adede geriledi.

EMEKLİ KAN AĞLIYOR

Vatandaşın en temel gıda maddelerine erişimi çeyrek asırlık süreçte adeta imkansız hale geldi. 2002 Aralık ayında kilosu 10 lira olan dana eti, 2026’da 974.88 liraya fırladı. 2002’de kilosu 2.65 lira olan tavuk eti, 2026’da 149.36 liraya ulaştı.

Endekste tarihi gerileme 

Ekonomideki bu erimenin arkasındaki temel nedenlerden biri olarak gösterilen kurumsal bozulma, uluslararası endekslerde de tescillendi. Yolsuzluk Algı Endeksi’nde Türkiye 2013’te 177 ülke arasında 53. sıradayken, 2025’te 182 ülke arasında 124. sıraya geriledi. Benzer şekilde, Hukukun Üstünlüğü Endeksi’nde de 2015’te 80. sırada olan ülke, 38 basamak kaybederek 143 ülke arasında 118. sıraya düştü.

Sözcü