Kesenin ağzını açan Erdoğan'ı üzecek veriler

Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın her fırsatta çok çocuklu aile çağrısı yaptığı bir dönemde, doğurganlık hızı düşmeye devam etti. TÜİK verilerine göre 2024’te doğurganlık hızı 1,48’e gerileyerek nüfusun yenilenme eşiğinin altında kaldı ve tarihi dibi gördü.

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2024 yılı doğum istatistiklerini yayımladı. Verilere göre Türkiye'deki doğurganlık hızı tarihi dibi gördü.

Erdoğan, ocak ayında 'Aile Yılı' destek programını duyururken ilk çocuk için tek seferlik 5 bin TL, ikinci çocuk için beş yaşını tamamlayana kadar aylık 1.500 TL, üçüncü ve sonraki çocuklar için beş yaşını dolduruncaya kadar aylık 5 bin TL doğum yardımı yapılacağını açıklamıştı.

Ayrıca ilk evliliğe 150 bin TL faizsiz kredi verileceğini duyurmuştu. Söz konusu kredinin 48 ay vadeli ve 2 yıl geri ödemesiz veriliyor. İktidarın Üzerinde çalışılan son düzenleme ise çocuk yapanın evlilik kredisi borcunun silinmesi.

Ancak tüm teşviklere rağmen doğurganlık hızı çakılmaya devam etti.

TÜİK'TEN ÇARPICI VERİLER

TÜİK verilerine göre, 2024 yılında canlı doğan bebek sayısı 937 bin 559 oldu. Bu bebeklerin yüzde 51,4’ü erkek, yüzde 48,6’sı kız olarak kaydedildi.

Toplam doğurganlık hızı, bir kadının doğurgan olduğu dönemde (15-49 yaş) sahip olabileceği ortalama çocuk sayısını ifade ediyor. Türkiye’de bu oran 2001 yılında 2,38 iken, aralıksız düşüş göstererek 2024 yılında 1,48’e geriledi. Bu değer, nüfusun kendini yenileme eşiği olan 2,10’un altında kalmaya devam etti.

EN YÜKSEK ŞANLIURFA'DA

2024 yılında doğurganlık hızının en yüksek olduğu il 3,28 çocuk ile Şanlıurfa oldu. Onu 2,62 ile Şırnak ve 2,32 ile Mardin izledi.

En düşük doğurganlık hızına sahip iller ise 1,12 ile Bartın ve Eskişehir olarak belirlendi. Bu illeri Zonguldak ve Ankara izledi. Türkiye genelinde 71 ilde doğurganlık hızı yenilenme seviyesinin altında kaldı.

EĞİTİM, KENTLEŞME VE YAŞ DOĞURGANLIĞI ETKİLİYOR

Annenin eğitim düzeyine göre yapılan değerlendirmede, 2024’te en yüksek doğurganlık hızı 2,65 çocuk ile okuma yazma bilmeyen veya sadece okuma yazma bilen kadınlarda görüldü. Yükseköğretim mezunu annelerde ise bu oran 1,22 çocukta kaldı.

Kentleşme derecesine göre doğurganlık hızları ise kır bölgelerde 1,83, orta yoğun kentlerde 1,58, yoğun kentlerde ise 1,39 çocuk olarak belirlendi.

Yaşa özel doğurganlık hızında 2024 yılında en yüksek oran binde 100 ile 25-29 yaş grubunda görüldü. 2001 yılında bu oran binde 144 ile 20-24 yaş grubundaydı. Bu değişim, doğurganlığın kadınların daha ileri yaşlarında gerçekleştiğini gösterdi.

Adölesan doğurganlık hızı ise 2001 yılında binde 49 iken 2024 yılında binde 10’a düştü. Yani 15-19 yaş grubundaki her bin kadına ortalama 10 doğum düştü.

ANNELİK YAŞI VE DOĞUM SÜRELERİ UZUYOR

2024’te doğum yapan annelerin ortalama yaşı 29,3 oldu. İlk doğumdaki ortalama yaş ise 27,3 olarak hesaplandı. İlk doğumda ortalama yaşın en yüksek olduğu il 29,4 ile Tunceli olurken, en düşük olduğu iller 24,4 ile Şanlıurfa ve Muş olarak kaydedildi.

Annelerin son iki doğumu arasındaki ortalama süre 2024’te 4,7 yıl oldu. İkinci doğumunu yapan kadınlar için ilk doğumla arasındaki ortalama süre 4,3 yıl olarak tespit edildi. Bu sürenin en uzun olduğu il 5,4 yıl ile Kırklareli, en kısa olduğu il ise 2,7 yıl ile Şanlıurfa oldu.

ÇOĞUL DOĞUMLARIN ORANI YÜZDE 3,3

2024 yılında gerçekleşen doğumların yüzde 3,3’ü çoğul doğum olarak gerçekleşti. Bu doğumların yüzde 97’si ikiz, yüzde 2,9’u üçüz ve yüzde 0,1’i dördüz ve daha fazla bebek olarak kayda geçti.

Doğumların yüzde 41,9’u annenin ilk doğumu, yüzde 30,3’ü ikinci, yüzde 16’sı üçüncü, yüzde 11,5’i ise dördüncü ve üzeri doğumlar olarak gerçekleşti.

Nefes