İzmir'de bina tartışması: Atatürk imzalı kararname asıldı

İzmir Büyükşehir Belediyesi, mülkiyetindeki bazı taşınmazlara yönelik el koyma girişimlerine, 1926 tarihli ve Mustafa Kemal Atatürk imzalı kararnameyle yanıt verdi. Meslek Fabrikası binasının belediyeye ait olduğunu belgeleyen resmi evrakların görselleri, tarihi yapının dış cephesine asıldı.

Meslek Fabrikası olarak uzun yıllardır İzmir’e hizmet veren ve Vakıflar Genel Müdürlüğü tarafından el konulmak istendiği belirtilen tarihi yapıya ilişkin tartışmalar sürüyor. Bina için hukuk mücadelesi veren İzmir Büyükşehir Belediyesi, mülkiyet hakkının en güçlü dayanaklarından biri olan resmi belgeleri kamuoyuyla paylaşma yoluna gitti.

Söz konusu kararnamede taşınmazın, dönemin İzmir Belediyesi tarafından 185 bin lira bedelle kamu yararı gereği istimlak edildiğine ve ödemelerin taksitlendirilmesine ilişkin ifadeler yer alıyor.

CEMİL TUGAY: KİMSE BU ŞEKİLDE ELİMİZDEN ALAMAZ

İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Cemil Tugay, Vakıflar Genel Müdürlüğü'nün üç binaya geçen ekim ayında hiçbir bilgi vermeden doğrudan tapu üstünden işlem yaptığını ve kendi üzerine tescil ettirdiğini söyledi.

"Sizin mülkünüzü size sormadan gidiyorlar ve üzerine tescil ettiriyorlar. Haberiniz dahi olmuyor. Bizim aylar sonra haberimiz oldu. Bu arada öğrenir öğrenmez hemen mahkemeye başvurduk. Bu tapunun tescilinin iptali için karar alınmasını istedik ve yürütmeyi durdurma kararı çıktı fakat ne yazık ki evvelsi gün bu yürütmeyi durdurma kararını kaldırdı mahkeme" diyen Tugay, şöyle devam etti:

"Şimdi bu üç bina da vakıflar tarafınca yapılmış binalar değil. Dolayısıyla dayandırdıkları kanun, vakıfların yaptırdığı binalar için ancak uygulanabilir bir kanun. Bu yapılan iş tamamen hukuksuz."

Tarihi yapının bizzat Atatürk'ün imzasıyla kamulaştırılıp belediyeye verildiğini vurgulayan Tugay, "Meslek fabrikası binası öyle bir bina. Bu bir miras dolayısıyla. Atatürk’ten kalan böyle bir mirası kimse bu şekilde elimizden alamaz" dedi. Ardından şunları kayda geçirdi:

"Umuyorum aklıselim galip gelir ve bu hukuksuz süreç durur. Vakıflar Genel Müdürlüğü de kendine gelir. İzmir’in malını böyle istedikleri gibi el koyup da kendi mülkleri arasına geçiremezler. İzmir’de tonlarca bina vakıflara ait, restore edilmeyi ve kullanılmayı bekliyor.

Onları yapsalar ihtiyaç duyacakları her türlü şeyi karşılarlar. Bunlara belediye yıllardır bakıyor, restore etmiş, bakmış, korumuş. Bugüne biz getirmişiz açıkçası. Bu belediyenin hizmetini aksatacak bir şey. Bir kere bunu yapmaları ayıp ama diğer taraftan vakıfların yaptığı bina değil bunlar. Vakıfların yapmadığı binaya vakıflar nasıl el koyuyor? Böyle bir şey kabul edilemez, olmaz.”

UN FABRİKASI OLARAK İNŞA EDİLDİ

Cumhuriyetin ilk yıllarına kadar Tuzakoğlu Fabrikası adıyla anılan Halkapınar’daki tarihi bina, Osmanlı vatandaşı olan Yuan Tuzakoğlu ve Vasil İstefanidi’nin girişimleriyle un fabrikası olarak 1908 yılında inşa edildi.

1926 yılında Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ün imzaladığı kararnameyle o dönemki ismi İzmir Belediyesi olan İzmir Büyükşehir Belediyesi mülkiyetine geçen bina bir süre ekmek fabrikası olarak işletilirken, bir süre de Devlet Güvenlik Mahkemesi olarak kullanıldı.

İzmir’in tarihine tanıklık eden bina, İzmir Büyükşehir Belediyesi tarafından 2014 yılında kapsamlı bir restorasyona alınarak 2016 yılında Meslek Fabrikası'na dönüştürüldü. Tarihi bina, günümüzde İzmir Büyükşehir Belediyesi Kadın ve Aile Hizmetleri Dairesi Başkanlığı Meslek Fabrikası Şube Müdürlüğü ile Kültür, Sanat ve Sosyal İşler Dairesi Başkanlığı’na ev sahipliği yapıyor.

Meslek Fabrikası Şube Müdürlüğü, İzmir’in ekonomik kalkınmasına, rekabet gücünün ve istihdamın artırılmasına, nitelikli insan kaynağının çeşitlendirilmesine yönelik projelerinden biri olan Meslek Fabrikası modeli ile istihdam odaklı mesleki ve teknik kurslar gerçekleştiriyor.

Eğitimler, yerelde kalkındırmayı sağlamak amacıyla mesleki bilgi ve becerileri geliştirmeye yönelik ücretsiz veriliyor.

Meslek Fabrikası, Halkapınar’daki tarihi binasında yürüttüğü bu çalışmalarla; ekonomik koşulların zorlaştığı bir dönemde istihdama erişimi güçlendiren, nitelikli iş gücünü destekleyen ve yerel ekonomiye katkı sunan bir kamu hizmeti modeli olarak faaliyetlerini sürdürüyor.

NEFES