Gaziantep’ te Tarihi Su Mimarisi

Gaziantep Yeraltı Suyu Yapıları: Livas ve Kasteller, Türkiye’ nin Güneydoğu Anadolu Bölgesi’ nde bulunan Gaziantep ilinde yer almaktadır. Tarihi su sistemi, yerleşim bölgesinden uzakta bulunan ana kaynaktan yer altı su kaynakları kullanılarak kente su getiren su kanalları ile gelen suyun kullanıma açıldığı su sistemlerinden oluşur. Yerel dilde livas olarak adlandırılan su kanallarının halkın kullanımına açıldığı çeşme, kuyu, havuz gibi yapılar içinse kastel adı verilmektedir. Livaslar kente su taşınması için kullanıldığı gibi kent içinde suyun dağıtımında da kullanılır. Livas ve kasteller kullanılarak, kurak iklime sahip bir bölgede su kaynakları yönetiminin oluşması açısından önemlidir. Yer altında geliştirilen sistemin özellikleri açısından, inşa aşamasında eğimin korunması, temiz suyun pis su ile karışmayarak dışarı atılması, sistemin uzatılarak ihtiyaca göre yeniden şekillendirilmesi, farklı ihtiyaçlara göre yeniden yapılandırılması dönemin mühendislik başarısıdır. Su yapıları incelendiğinde ait olduğu toplam hakkında mühendislik, mimarlık, teknolojik bilgileri, sosyal ve kültürel yapıları hakkında önemli bilgiler içermesi, insanlık tarihinin incelenmesi bakımından değerlidir. Gaziantep Yeraltı Suyu Yapıları: Livas ve Kasteller, 2018 yılında Türkiye’nin UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesindeki Alanları’ na dahil edilmiştir.