Enflasyon ve kur onları vurmadı! Türkiye'nin en büyük 500 sanayi kuruluşunda borç ve kâr patlaması!

Türkiye'nin en büyük 500 sanayi kuruluşunun dönem kârı 2021'de yüzde 137,2 artarak 219,4 milyar TL'ye yükseldi. Toplam borç da bu dönemde yüzde 71 artarak 1,5 trilyon TL'yi aştı. İşçi başı ortalama ücret artışı ise sadece yüzde 26,3 olurken, işçinin katma değerden aldığı pay da sert düştü.

İstanbul Sanayi Odası (İSO) tarafından bugün açıklanan ‘Türkiye'nin 500 Büyük Sanayi Kuruluşu (İSO 500)’ araştırmasının 2021 yılı sonuçlarında kâr ve borç rakamlarındaki artışlar dikkat çekti.

Sözcü'de yer alan habere göre, 2021 yılında halkın geniş kesimleri döviz kuru ve enflasyondaki artış nedeniyle ekonomik zorluk yaşarken, sanayi şirketlerinin kârlarında yüksek oranlı artışlar yaşandı.

İşçi ücretlerindeki artışlar enflasyonun çok altında kalırken, kârlar enflasyonu katladı.

SATIŞLAR YÜZDE 73,8 ARTTI

İSO 500’ün net üretimden satış toplamı 2021’de bir önceki yıla göre yüzde 73,8’lik artışla 2 trilyon 48 milyar TL’ye yükseldi.

İSO 500’ün toplam ihracatı da bu dönemde yüzde 33,9’luk güçlü artışla 85,8 milyar dolara ulaştı.

İSO Başkanı Erdal Bahçıvan, net satış rakamındaki büyümede ihracat artışının yanı sıra döviz kurları ve enflasyondaki artışların etkili olduğuna işaret etti.

İSO 500’ün toplam istihdamı da yüzde 5,6 artışla 757 bin kişiye yükseldi.

KÂR YÜZDE 137,2 ARTTI

İSO 500’ün toplam faaliyet kârı 2021’de önceki yıla göre yüzde 139 artarak 342 milyar TL’ye ulaştı. Satış rakamına göre faaliyet kârlılığı oranı da 4 puan artışla yüzde 14,8’e yükseldi.

İSO 500’ün faiz, amortisman ve vergi öncesi kârı (FAVÖK) da bu dönemde yüzde 120 artışla 405 milyar TL’ye ulaştı. FAVÖK kârlılığı da 3,6 puan artışla yüzde 17,5'e çıktı.

İSO 500’ün vergi öncesi dönem kârı yüzde 137,2 artarak 219,4 milyar TL’ye ulaşırken, bu gelişme satış karlılığını 2,5 puan artışla yüzde 9,5'e taşıdı.

Öte yandan, 97 milyar TL’lik net üretim dışı gelir dikkat çekti.

BORÇLAR 1,5 TRİLYON TL’Yİ AŞTI

İSO 500’ün toplam borçları, 2021’de yüzde 71 artışla 1,5 trilyon TL’yi aştı.

Bu dönemde kur farkı ve faiz ödemeleri kaynaklı finansman giderleri yüzde 135 artışla 209 milyar TL’ye yükseldi.

İSO 500’ün toplam kaynakları içinde borçların payı tarihte ilk kez yüzde 70’i aşarken, özkaynak oranı yüzde 30’un altına geriledi.

İŞÇİ PAYINDA BÜYÜK DÜŞÜŞ

İSO 500’ün dönem kârı yüzde 137,2 oranında artarken, toplam ücret ödemelerindeki artış sadece yüzde 33,4 oldu. İşçi başı ortalama ücret artışı ise yüzde 26,3’te kaldı. 2021 sonunda resmi tüketici enflasyonu yüzde 36,08 olmuştu.

2020’de 716 bin 962 çalışana toplam 78,3 milyar TL ücret ödemesi yapan İSO 500 şirketleri, 2021’de 757 bin 24 çalışana toplam 104,5 milyar TL ödedi.

İSO 500 için yaratılan toplam net katma değerde işçinin payı 2020’de yüzde 44,5 iken, 2021’de yüzde 32,2’ye gerilerken, patronun payı yüzde 30,3’ten yüzde 39,7’ye yükseldi. 2015’te işçinin payı yüzde 56,5 iken, patronun payı yüzde 33,4 idi.

Son yıllarda bölüşüm tablosunun işçiler aleyhine radikal şekilde bozulduğu görüldü.