Obsesyon yani saplantı kişinin yineleyici, ısrarlı, anksiyeteye neden olan, istenmeden gelen düşünce, dürtü ya da düşlemlerdir. Kompulsiyon yani zorlantı ise obsesyonları kovmak için yapılan, yineleyici, kişinin kendini yapmaktan alıkoyamadığı davranışlar ya da zihinsel eylemlerdir.
Kompulsiyonlar obsesyonun doğurduğu
anksiyeteyi azaltmak amacıyla yapılır, gerçekle ilgisi yoktur, belirgin olarak
abartılıdır, geçici rahatlama sağlar. Ortalama başlangıç yaşı 1024’li
yaşlardır. Çocukluk dönemi erkeklerde, erişkinlik dönemi kadınlarda daha
sıktır. Çoğu zaman sinsi başlar, süregen alevlenip yatışan bir gidişi vardır.
Bu alevlenmeler stresle ilişkili olabilir.
Obsesyon ve kompulsiyonlar kişinin
zamanının harcanmasına, günlük işlerin aksamasına, toplumsal ve mesleki
işlevselliğin bozulmasına yol açar. Bu kişiler düzenli, titiz, aşırı kontrolcü
ve kuralcıdırlar. Düzgün, aşırı derecede kibar, ayrıntıcı ve aşırı
saygılıdırlar. Saplantı ve zorlantılar nedeniyle son derece tedirginlerdir. Çok
büyük sıkıntı yaşarlar. Genellikle zeki, bellekleri güçlüdür. Yineleyen saplantılar
nedeniyle dikkatleri dağıtılıp, verimsizleşebilirler. Düşünce içeriğinde sık
sık saplantıları vardır. Kompülsiyonların saçma olduğunu bildiği halde yapmak
zorunda kalırlar.
En çok görülen obsesif kompulsif bozukluk
çeşidinde kişi idrar, dışkı, toz ya da mikrop bulaştığını düşünür. Bu
bulaşmanın nesneden nesneye, insandan insana geçtiğine inanır. Bunu yok etmek
için yıkama, temizleme eylemlerine girişir, ya da onlardan kaçınmaya çalışır.
Bu çeşitlerden biride kuşkulara yenik düşmektir. Kişi bazı eylemleri
yapmadığına, unuttuğuna, ihmal ettiğine inanır. Örnek verecek olursak evden
çıkarken ocağı tekrar tekrar kontrol etmek ya da kapıyı kapatıp kapatmadığını defalarca
düşünmektir.
Sigaraya yeni düzenleme! Artık oralarda içilmeyecek7 izlenme
İçişleri Bakanlığı'nın kararıyla 81 ilde kurulan doğa ve hayvan polisi göreve başladı9 izlenme
AKP’li belediyenin Öğretmenler Günü afişi tepki çekti4 izlenme
Kemal Kılıçdaroğlu Cumhur İttifakı’na seslendi: "Kadınları tanımıyorlar"19 izlenme
SON DAKİKA: İlk yerli savaş uçak gemisi TCG Anadolu denizde6 izlenme
Altun "maaş skandalı" sonrası meydan okudu! "Topunuz gelin"8 izlenme
Kaçırılan Maduro'nun fotoğrafı dev markanın stoklarını eritti0 izlenme
Binali Yıldırım'ın istifasının ardından TBMM başkanı kim olacak?7 izlenme